Spelregels zeeslag: zo speel je het
Zeeslag is een raadspel voor twee spelers. Elke speler verstopt een vloot van vijf schepen op een raster. Daarna noemen de spelers om de beurt een vakje om de vloot van de ander te vinden en tot zinken te brengen. Wie als eerste alle vijf vijandelijke schepen heeft laten zinken, wint.
Wat je nodig hebt
Elke speler heeft twee rasters van 10×10. De kolommen hebben de letters A tot en met J en de rijen de cijfers 1 tot en met 10, zodat elk vakje een naam heeft, zoals B4 of H9. Op het ene raster staan je eigen schepen. Op het andere houd je je schoten op de vijand bij.
Je kunt spelen met het bordspel, met pen en papier of online in je browser, waar de rasters en de administratie voor je worden bijgehouden.
De vloot
Beide spelers beginnen met dezelfde vijf schepen, samen 17 vakjes:
| Schip | Grootte | Aantal | Bovenaanzicht |
|---|---|---|---|
| Vliegdekschip | 5 vakjes | 1 | |
| Slagschip | 4 vakjes | 1 | |
| Kruiser | 3 vakjes | 1 | |
| Onderzeeër | 3 vakjes | 1 | |
| Torpedobootjager | 2 vakjes | 1 | |
| Totaal | 17 vakjes | 5 schepen |
Oudere en nieuwere edities geven de schepen net wat andere namen. De gids over de schepen bij zeeslag zet de verschillen op een rij.
Opstellen
- Plaats alle vijf schepen op je eigen raster zonder dat je tegenstander het ziet.
- Schepen liggen horizontaal of verticaal, nooit diagonaal.
- Schepen mogen elkaar niet overlappen en niet over de rand van het raster steken.
- Zodra het spel begonnen is, blijven de schepen liggen.
Volgens de standaardregels mogen schepen elkaar raken. Sommige gezinnen spelen met de huisregel dat er minstens één leeg vakje tussen schepen moet zitten. Allebei kan, zolang beide spelers het vóór het eerste schot afspreken.
Een beurt
- Noem één vakje, bijvoorbeeld ‘D7’.
- Je tegenstander kijkt op zijn raster en antwoordt ‘raak’ als er een schip op dat vakje ligt, of ‘mis’ als het open water is.
- Noteer de uitkomst op je schotenraster: traditioneel een rode pin voor raak en een witte pin voor mis.
- Je tegenstander noteert hetzelfde schot op zijn eigen raster, en dan is hij aan de beurt.
In het standaardspel vuur je één schot per beurt af, of het nu raak of mis is. Eerlijk antwoorden is de enige regel waar het spel niet zonder kan.
Een schip tot zinken brengen
Een schip zinkt als al zijn vakjes geraakt zijn. De eigenaar moet dat melden, en ook welk schip het was. Daar komt de beroemde Engelse kreet ‘You sank my battleship!’ vandaan: ‘Je hebt mijn slagschip tot zinken gebracht!’ Weten welk schip gezonken is, doet ertoe: als het schip van twee vakjes weg is, hoef je geen gaten meer te controleren waar alleen dat schip in paste.
Winnen
De speler die als eerste alle vijf schepen van de tegenstander tot zinken brengt, wint. Een gemiddeld potje tussen twee mensen duurt 10 tot 15 minuten.
De Salvo-variant
Salvo is de bekendste regel voor gevorderden en staat in veel edities van het bordspel. In plaats van één schot per beurt vuur je één schot af voor elk schip dat je nog drijvend hebt: vijf schoten aan het begin, minder naarmate je schepen verliest. Je noemt eerst al je schoten, en daarna meldt je tegenstander de uitkomsten. Met Salvo gaan potjes sneller en doet elk verloren schip dubbel pijn.
Hoe de regels op deze site werken
- Klassiek volgt de standaardregels hierboven: een raster van 10×10, vijf schepen, één schot per beurt, schepen mogen elkaar raken.
- Tactisch houdt hetzelfde raster en dezelfde vloot aan en voegt per scheepsklasse één vaardigheid toe, die je betaalt met commandopunten. Verlies je het schip, dan verlies je ook de vaardigheid.
| Vaardigheid | Afkomstig van | Wat het doet |
|---|---|---|
| Sonarpuls | Torpedobootjager | Telt de intacte rompdelen in een gebied van 3×3. |
| Verkenningsvlucht | Vliegdekschip | Onthult alles in een gebied van 3×3. |
| Salvo | Kruiser | Drie granaten op een rij. |
| Torpedo | Onderzeeër | Doorkruist een hele rij of kolom en treft het eerste schip. |
| Spervuur | Slagschip | Zwaar geschut walst een gebied van 2×2 plat. |
| Luchtaanval | Vliegdekschip | Bombardement over vijf vakjes. |
Veelgestelde vragen
Mogen schepen elkaar raken bij zeeslag?
Ja. Volgens de standaardregels mogen schepen naast elkaar of in elkaars verlengde liggen, zolang ze elkaar niet overlappen. Een veelgebruikte huisregel eist één vakje tussenruimte; spreek dat af voordat je begint.
Mag je schepen diagonaal plaatsen bij zeeslag?
Nee. Schepen moeten horizontaal of verticaal liggen en helemaal binnen het raster passen.
Mag je nog een keer na een treffer?
Niet volgens de standaardregels: elke speler vuurt één schot per beurt af, raak of mis. Sommige huisregels en apps geven een extra schot na een treffer, dus kijk goed welke versie je speelt.
Moet je zeggen welk schip gezonken is?
Ja. Als het laatste vakje van een schip geraakt wordt, meldt de eigenaar dat het gezonken is en welk schip het was.